Xuất khẩu nông sản nhìn từ các FTA thế hệ mới: Cơ hội đi cùng thách thức

Xuất khẩu nông sản nhìn từ các FTA thế hệ mới: Cơ hội đi cùng thách thức

Xuất khẩu nông sản nhìn từ các FTA thế hệ mới: Cơ hội đi cùng thách thức

Xuất khẩu nông sản nhìn từ các FTA thế hệ mới: Cơ hội đi cùng thách thức

Xuất khẩu nông sản nhìn từ các FTA thế hệ mới: Cơ hội đi cùng thách thức
Xuất khẩu nông sản nhìn từ các FTA thế hệ mới: Cơ hội đi cùng thách thức
Trang thông tin điện tử tổng hợp tri thức & công nghệ

Tin tức

Xuất khẩu nông sản nhìn từ các FTA thế hệ mới: Cơ hội đi cùng thách thức

25-07-2018 08:04:44 PM - 342

Trong bối cảnh nước ta đã và sẽ ký kết các hiệp định thương mại tự do (FTA) thế hệ mới, nhiều cơ hội mở ra cho xuất khẩu nông sản song thách thức cũng không nhỏ. Đâu là cách để nông sản Việt Nam vượt qua những rào cản mà các cam kết FTA mang đến?

Nhiều cơ hội

Phó Cục trưởng Cục Xuất nhập khẩu, Bộ Công thương Trần Quốc Toản đánh giá: Bức tranh xuất nhập khẩu nông sản thời gian qua tương đối tốt. Theo đó, nông sản Việt Nam hiện có mặt tại hơn 200 quốc gia và vùng lãnh thổ, với hơn 30 thị trường đạt kim ngạch xuất khẩu hơn 1 tỷ USD. Để có được kết quả này, Bộ Công thương đã phối hợp các bộ, ngành ký kết nhiều FTA song phương và đa phương, qua đó tạo thị trường xuất khẩu rộng lớn cho nông sản Việt Nam.

Nhìn nhận về thị trường trong giai đoạn tới, Báo cáo tổng kết 10 năm thực hiện Nghị quyết 26-NQ/TW năm 2008 về nông nghiệp, nông dân, nông thôn của Viện Nghiên cứu chiến lược, chính sách công thương, Bộ Công thương cho rằng, “nhiều cơ hội đối với xuất khẩu hàng nông sản đang mở ra”. Trong đó, xu hướng đẩy mạnh tự do hóa thương mại hàng nông sản thông qua việc ký kết và thực thi các FTA, nhất là các FTA thế hệ mới sẽ giúp Việt Nam được hưởng ưu đãi nhiều hơn về thuế quan, phi thuế quan, đồng thời có điều kiện cơ cấu lại thị trường xuất nhập khẩu theo hướng cân bằng hơn, tránh phụ thuộc quá mức vào thị trường nào đó.

Đơn cử, với CPTPP được ký kết tháng 3 vừa qua, hàng loạt nông sản xuất khẩu của các nước thành viên, trong đó có Việt Nam sẽ được giảm thuế. Tại thị trường Canada, Việt Nam đạt được thỏa thuận 100% kim ngạch xuất khẩu gỗ được xóa bỏ thuế quan ngay khi hiệp định này có hiệu lực… Còn với thị trường Nhật Bản, Việt Nam xóa bỏ thuế quan được 78% kim ngạch xuất khẩu nông sản, 91% kim ngạch xuất khẩu thủy sản và 97% kim ngạch xuất khẩu gỗ….

Với Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam - EU (EVFTA), sau khi có hiệu lực dự kiến từ năm 2018 sẽ giúp 99% dòng thuế nhập khẩu giữa hai bên được xóa bỏ trong vòng 7 - 10 năm. Đây có thể coi là mức cam kết cao nhất mà Việt Nam đạt được trong các FTA đã được ký kết cho tới nay. Đáng lưu ý, nhiều mặt hàng được hưởng thuế suất 0% ngay khi hiệp định này có hiệu lực như cà phê (hiện có mức thuế cơ sở là 0 - 11,5%); hạt tiêu (0 - 4%); mật ong tự nhiên (17,3%)… EU đang là thị trường đứng thứ hai về xuất khẩu của Việt Nam với các mặt hàng chủ lực như cà phê, hạt điều và tiêu.

Dùng công nghệ truy xuất nguồn gốc

Mặc dù vậy, xuất khẩu nông sản Việt Nam cũng phải đối mặt với nhiều thách thức đến từ các FTA thế hệ mới.  Cụ thể, cùng với sự bùng nổ của các FTA song phương, khu vực và đa phương, xu hướng phát triển của thị trường nông sản thế giới sẽ chịu tác động lớn của các cuộc thương lượng mậu dịch mang tầm quốc tế, cùng những cam kết liên quan đến thương mại hàng nông sản giữa các quốc gia và khu vực với nhau. Đặc biệt, xu hướng tăng bảo hộ sản xuất nông nghiệp của các nước nhập khẩu nông sản lớn thông qua việc tăng cường áp dụng các hàng rào kỹ thuật, quy định tiêu chuẩn chất lượng, vệ sinh an toàn thực phẩm, truy xuất nguồn gốc cũng như biện pháp chống bán phá giá, chống trợ cấp và tự vệ… sẽ là thách thức lớn đối với nông sản Việt Nam. Ngoài ra, những đòi hỏi bắt buộc về tiêu chuẩn lao động, môi trường, sở hữu trí tuệ trong các FTA thế hệ mới là rất khó đáp ứng trong thời gian ngắn, nhất là với khối doanh nghiệp nhỏ và vừa.

Nhiều cơ hội xuất khẩu nông sản khi các FTA thế hệ mới được ký kết
Nhiều cơ hội xuất khẩu nông sản khi các FTA thế hệ mới được ký kết

Hơn nữa, từ góc độ mở cửa thị trường Việt Nam cho hàng nông sản nhập khẩu từ các nước đối tác FTA thông qua việc loại bỏ phần lớn thuế quan, trong khi các rào cản bảo hộ phi thuế quan chưa được sử dụng hiệu quả, Việt Nam sẽ không còn khái niệm “sân nhà”, khi đó thách thức lên các doanh nghiệp chính là áp lực cạnh tranh với nông sản giá rẻ, chất lượng cao trên chính thị trường nội địa.

Bộ Công thương dự báo đến năm 2030, xuất khẩu nông sản, đặc biệt là thịt lợn, cà phê, đường của nước ta sẽ tăng mạnh hơn 2 lần so với toàn cầu. Việt Nam sẽ thuộc nhóm 10 - 20% nước đang phát triển đứng đầu về tỷ trọng các sản phẩm nông nghiệp xuất khẩu có chứng chỉ hoặc được công nhận đạt chuẩn quốc tế về môi trường và xã hội…

Để có thể tận dụng các cơ hội do các FTA thế hệ mới mang lại, giới phân tích cho rằng, cần chuyển dịch hợp lý cơ cấu sản phẩm theo hướng nâng cao chất lượng và bảo đảm an toàn vệ sinh thực phẩm, nâng cao tỷ trọng nông sản xuất khẩu chế biến sâu, tinh và hạn chế thấp nhất xuất khẩu nông sản thô. Bên cạnh đó, khuyến khích đầu tư sản xuất và nâng dần tỷ trọng các sản phẩm nông sản đạt chứng chỉ bền vững, sản phẩm nông nghiệp xanh và thân thiện môi trường. Đồng thời, xây dựng và tổ chức thực hiện các quy trình sản xuất, chế biến tiên tiến đối với từng loại nông sản; giảm tỷ lệ tiêu hao vật tư, nguyên liệu; bảo đảm các điều kiện quy chuẩn kỹ thuật về chất lượng, an toàn thực phẩm và xử lý ô nhiễm môi trường, đáp ứng quy định về truy xuất nguồn gốc với nông sản xuất khẩu.

Phó Giám đốc Sở Công thương TP Hồ Chí Minh Nguyễn Ngọc Hòa bổ sung, truy xuất nguồn gốc cần gắn với công nghệ thông tin để chi phí không ảnh hưởng đến giá thành. “Chúng tôi đang làm truy xuất nguồn gốc thịt gà với cái tem chỉ 40 đồng do ứng dụng công nghệ”, ông Hòa nói.

Còn từ thực tế doanh nghiệp, Phó Tổng giám đốc Tổng công ty Thương mại Hà Nội (Hapro) Nguyễn Thị Hải Thanh nêu ý kiến, xuất khẩu nông sản hiện vẫn chủ yếu về nguyên liệu thô. Muốn thay đổi cơ cấu hàng xuất khẩu thì doanh nghiệp phải chủ động liên kết với các hợp tác xã. Nhưng nếu chỉ để doanh nghiệp đơn lẻ tổ chức liên kết sẽ không thành công, đòi hỏi ngành công thương cùng các bộ, ngành liên quan quan tâm đúng mức tới vấn đề này thông qua tạo lập cơ chế khuyến khích liên kết giữa các khâu trong chuỗi giá trị.

Theo Bộ Công thương, doanh nghiệp đang tận dụng tốt hơn các cơ hội do FTA mang lại. Giai đoạn 2008 - 2017, sau khi Hiệp định thành lập Khu vực thương mại tự do ASEAN - Australia - New Zealand (AANZFTA) có hiệu lực (năm 2010) với mức thuế nhập khẩu về 0%, xuất khẩu hạt điều sang Australia tăng trưởng bình quân 12,9%/năm, thủy sản đạt 6,9%. Sau khi Hiệp định Việt Nam - Liên minh Kinh tế Á Âu) có hiệu lực tháng 10.2016, điều xuất khẩu sang Liên bang Nga năm 2017 tăng 59,6%/năm, rau quả tăng 19,9%/năm…

Vũ Thủy/Đại biểu nhân dân

Tags
Hội nhập |

Tin liên quan

Việt Nam cam kết thực hiện hiệu quả việc kiểm soát nguồn gốc gỗ nguyên liệu

21:42 07/01/2019
Đó là khẳng định chung của phía Việt Nam được cho biết tại buổi gặp gỡ báo chí nhằm chia sẻ các thông tin liên quan đến việc Việt Nam và Liên minh Châu Âu cùng hướng tới phê duyệt Hiệp định chống khai thác gỗ bất hợp pháp và thúc...

Vietnam Airlines mở đường bay TP. Hồ Chí Minh - Chu Lai và Đà Nẵng - Cần Thơ

22:12 05/01/2019
Nhằm mở rộng, hoàn thiện mạng lưới đường bay nội địa và đáp ứng nhu cầu đi lại của hành khách, Vietnam Airlines mở đường bay TP. Hồ Chí Minh - Chu Lai từ ngày 15/01/2019 và đường bay Đà Nẵng - Cần Thơ từ ngày 31/01/2019.

Phấn đấu đưa Việt Nam vào nhóm 15 quốc gia có nền nông nghiệp phát triển nhất

20:09 03/01/2019
Đó là mục tiêu hướng tới của ngành Nông nghiệp được Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc đưa ra tại Hội nghị trực tuyến Tổng kết ngành năm 2018 và triển khai kế hoạch năm 2019 của Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn (NN&PTNT)...

Hội nghị cộng tác viên phía Nam

09:58 03/01/2019
Hòa chung không khí đón mừng năm mới 2019, ngày 31/12/2018, tại Nhà hàng Thượng Uyển, 27 Nguyễn Oanh, Phường 17, Quận Gò Vấp, TP.HCM, Trung tâm Phát triển Giáo dục và Truyền thông đã tổ chức Hội nghị cộng tác viên (CTV) phía Nam năm 2018.

Triển vọng kinh tế Việt Nam năm 2019: Bứt phá bằng cách nào?

22:24 02/01/2019
Năm 2019, Chính phủ xác định phương châm hành động với 12 chữ vàng là “Kỷ cương, liêm chính, hành động, sáng tạo, bứt phá, hiệu quả”. Như vậy, đây là lần đầu tiên, Chính phủ coi “bứt phá” là một chỉ dấu hành động, qua đó...

Kinh tế Việt Nam 2018 - vài nét vui, buồn

22:15 02/01/2019
Công bố của Tổng cục Thống kê về tình hình kinh tế - xã hội cho thấy, tăng trưởng GDP năm nay đạt 7,08%. Mức tăng trưởng này không ngoài mong muốn của Thủ tướng và vượt chỉ tiêu Quốc hội đề ra. Đóng góp vào tăng trưởng GDP cơ bản...

Những con số ấn tượng của ngành nông nghiệp năm 2018

11:01 31/12/2018
Năm 2018, ngành Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đã đạt được những kết quả ấn tượng, thể hiện trên nhiều chỉ tiêu, lĩnh vực. Đây là tiền đề và động lực quan trọng tạo đà cho ngành tiếp tục bứt phá trong năm 2019.

Phấn đấu đạt kim ngạch xuất khẩu thủy sản 10 tỷ USD

20:38 25/12/2018
Năm 2019, ngành thủy sản hướng đến tốc độ tăng giá trị sản xuất đạt 4,25% so với năm 2018; kim ngạch xuất khẩu đạt khoảng 10 tỷ USD.

Tưng bừng chào đón Giáng sinh

17:31 24/12/2018
Những ngày này, nhiều địa phương khu vực phía Nam tưng bừng các hoạt động đón chào Giáng sinh, tạo nên không khí sôi động, ấm cúng không chỉ trong cộng đồng bà con giáo dân mà còn lan tỏa khắp mọi nơi.

Dầu khí tiếp tục là trụ cột quan trọng của hợp tác Việt - Nga

17:17 24/12/2018
Thủ tướng cho rằng, hợp tác năng lượng, đặc biệt là dầu khí tiếp tục là trụ cột quan trọng của hợp tác Việt - Nga. Việt Nam ủng hộ và sẵn sàng tạo mọi điều kiện cho các doanh nghiệp dầu khí của Nga hợp tác đầu tư hiệu quả...

Tác động từ chiến tranh thương mại Mỹ - Trung Quốc: Có nên kỳ vọng dịch chuyển FDI?

17:06 24/12/2018
Mặc dù Mỹ và Trung Quốc đã đạt được thỏa thuận “đình chiến” trong 90 ngày, song giới phân tích cho rằng sẽ rất khó đoán định tương lai. Trên thực tế, cuộc chiến này đã tác động ít nhiều tới kinh tế Việt Nam. Nhiều ý kiến cho...

Cải cách hành chính là phải loại bỏ lợi ích nhóm, tiêu cực

21:50 21/12/2018
Đó là khẳng định của Bộ trưởng, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Mai Tiến Dũng - Chủ tịch Hội đồng Tư vấn cải cách thủ tục hành chính (TTHC) của Thủ tướng Chính phủ, tại hội nghị trực tuyến tập huấn nghiệp vụ về thực hiện...

Xây dựng và phát triển trung tâm logistics ở nước ngoài: Giải pháp hữu hiệu thúc đẩy giao thương

21:34 21/12/2018
“Việc xây dựng và phát triển các trung tâm logistics tại nước ngoài là giải pháp hữu hiệu nhằm thúc đẩy giao thương, tăng cường khả năng cạnh tranh cho doanh nghiệp tiếp cận và tham gia trực tiếp vào các chuỗi cung ứng toàn cầu”. Đó...

Thương hiệu quốc gia phải được thị trường quốc tế công nhận

22:25 20/12/2018
Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc cho rằng, đã là thương hiệu quốc gia tức là đại diện cho hình ảnh Việt Nam, thì những sản phẩm này phải được thị trường quốc tế công nhận. Nếu không làm được như vậy thì chúng ta khó hội nhập thành...

Kinh tế Việt Nam có thể đạt mức tăng trưởng 7% trong năm 2019

22:20 20/12/2018
Ủy ban giám sát tài chính quốc gia (NFSC) dự báo, năm 2019, kinh tế Việt Nam có thể đạt mức tăng trưởng 7% nhưng cần cải cách thể chế và môi trường kinh doanh mạnh mẽ hơn nhằm gia tăng đầu tư tư nhân; tái cơ cấu kinh tế cần phải thực...

Phát triển công nghiệp hỗ trợ: Thiếu doanh nghiệp đầu tàu dẫn dắt

22:13 20/12/2018
Dù năng lực sản xuất đã được cải thiện nhưng ngành công nghiệp hỗ trợ của Việt Nam vẫn chưa phát triển như kỳ vọng, còn nhiều khó khăn, hạn chế cần khắc phục trong thời gian tới. Đặc biệt, Việt Nam còn thiếu các doanh nghiệp đầu...

Chuyến bay đầu tiên của hãng hàng không Qatar Airways đến Đà Nẵng

22:10 19/12/2018
Dự kiến mỗi tuần, hãng hàng không Qatar Airways sẽ khai thác 4 chuyến bay đến thành phố Đà Nẵng bằng máy bay Boeing B787, với 22 ghế hạng thương gia và 232 ghế hạng phổ thông.

Nhà nước cần đóng vai trò là “bà đỡ” để phát triển công nghiệp hỗ trợ

21:55 19/12/2018
Hiện nay, các sản phẩm công nghiệp hỗ trợ (CNHT) trong nước chủ yếu vẫn là linh kiện và chi tiết đơn giản, với hàm lượng công nghệ trung bình và thấp, có giá trị nhỏ trong cơ cấu giá trị sản phẩm…

Việt Nam vô địch!

10:41 16/12/2018
Chảo lửa Mỹ Đình đã trải qua những giây phút nghẹt thở trong hồi hộp để chờ đợi phút giây tuyển Việt Nam đăng quang chức vô địch AFF Cup 2018. Vượt qua Malaysia trong trận chung kết lượt về tại Hà Nội, sau tròn một thập kỷ, các chàng...

Logistics Việt Nam: Chưa tận dụng hết tiềm năng

22:22 15/12/2018
Ngành logistics Việt Nam chưa thể tận dụng hết tiềm năng để chiếm lĩnh thị trường, chuyển mình bứt phá trong thời kỳ mới do cơ sở hạ tầng yếu, thiếu nhân lực có chuyên môn cao được đào tạo bài bản. Đó là nhận định của các chuyên...
Xem nhiểu nhất
Gọi điện SMS Chỉ Đường